A+ A A-

Zgodnie z modelem tektoniki płyt litosfery współczesny i dawny wulkanizm reprezentuje następujące typy regionalne


  • oceaniczny wulkanizm ryftowy (wylewy law bazaltowych), charakterystyczny dla grzbietów śródoceanicznych (np. Grzbietu Śródatlantyckiego, Juan Fernandez na Pacyfiku) i położonych w ich zasięgu wysp (np. Islandii, Azorów i Tristan da Cunha)
  • oceaniczny wulkanizm wewnątrzpłytowy (wylewy law bazaltowych), przypisany do plam gorąca, tworzący budowle wulkaniczne z dala od globalnych stref ryftowych, (m.in. na Hawajach, wyspie Kerguelena)
  • wulkanizm stref subdukcji (erupcje eksplozywne i wylewy law o różnym składzie), występujący na krawędziach kontynentów i w łukach wysp w tzw. Ognistym Pierścieniu Pacyfiku (obejmującym m.in. zachodnie brzegi obydwu Ameryk, Aleuty, Alaskę, Wyspy Japońskie, Filipiny, N. Zelandię i wyspy Tonga), w rejonie Morza Śródziemnego oraz na obszarach euroazjatyckich alpidów (np. w. basenie M. Tyrreńskiego, Egejskiego, Wysp Sundajskich)
  • kontynentalny wulkanizm ryftowy (wylewy law o różnym składzie i erupcje eksplozywne), aktywny np. w strefach ryftów wschodnio- i środkowoafrykańskich

typy2bTypy wulkanizmu regionalnego. Źródło: U.S. Geological Survey

Wulkanizm stref subdukcji – Ognisty Pierścień PacyfikuWulkanizm stref subdukcji – Ognisty Pierścień Pacyfiku

dr Elżbieta Jackowicz
Państwowy Instytut Geologiczny

Wulkanizm

Erupcje wulkaniańskie

Erupcje wulkaniańskie należą do erupcji freatomagmowych, zachodzących na obszarach lądowych.

Erupcje hawajskie

Do erupcji hawajskich zalicza się wylewy law bazaltowych w warunkach subaeralnych. Są to lawy o niskiej lepkości i wysokiej temperaturze...

Ile wulkanów wybucha w ciągu roku?

W ciągu każdego roku dokumentuje się aktywność ok. 50-70 wulkanów. Z czasów historycznych zachowały się opisy erupcji ok. 550 wulkanów. dr...

Wskaźnik eksplozywności

W 1982 r. wprowadzono podział erupcji na podstawie wskaźnika eksplozywności (VEI – volcanic explosivity index).

Erupcje głębokomorskie

W warunkach głębokomorskich ciśnienie wody przeciwdziała odgazowaniu magm i wypływających law, uniemożliwiając ich eksplozywną fragmentację, jednakże do fragmentacji law dochodzi...

Wulkany podlodowcowe

tuja

Wulkany wybuchające pod lodem (lub pod wodą z roztopionego lodu) są zbudowane z utworów podobnych do tych, z których składają...

Trzęsienia ziemi

Gdzie ziemia trzęsie się najczęściej…

Geograficzne rozmieszczenie epicentrów trzęsień ziemi pozwala na wydzielenie obszarów o różnej aktywności sejsmicznej: sejsmicznych, asejsmicznych i pensejsmicznych.

17-08-2012 Wyświetleń:6024 Trzęsienia ziemi Grzegorz Wróbel

Anatomia trzęsienia ziemi

Powierzchnię Ziemi przywykliśmy traktować jak stabilną opokę, której możemy w pełnić zaufać - wznosić na niej wielkie budynki, mosty, drogi...

17-08-2012 Wyświetleń:2579 Trzęsienia ziemi Grzegorz Wróbel

Dlaczego ziemia się trzęsie?

Wszystko przez te płyty! Ziemia składa się z kilku warstw, które charakteryzują się różnymi właściwościami fizycznymi i chemicznymi. Zewnętrzna, sztywna warstwa...

17-08-2012 Wyświetleń:7284 Trzęsienia ziemi Grzegorz Wróbel

Magnetyzm

Zmiany pola i wędrówka biegunów

Ziemskie pole magnetyczne nie jest jednorodne na całym globie. Są miejsca, gdzie jego natężenie jest większe, i takie, w którym...

03-07-2013 Wyświetleń:8496 Ziemski magnetyzm Joanna Roszkowska-Remin

Minerały ferromagnetyczne

Wszystkie minerały ferromagnetyczne zawierają żelazo. Pierwiastek ten w stanie czystym występuje jedynie w meteorytach, jednakże w przyrodzie jest dużo związków...

03-07-2013 Wyświetleń:7094 Ziemski magnetyzm Joanna Roszkowska-Remin

Ziemskie pole magnetyczne

Uproszczony model ziemskiego pola magnetycznego  Nasza planeta zachowuje się jak wielki magnes - wytwarza wokół siebie pole magnetyczne. Pole to oddziałuje...

03-07-2013 Wyświetleń:9296 Ziemski magnetyzm Joanna Roszkowska-Remin