A+ A A-

Erupcje freatoplinińskie są spowodowane interakcją wody i kwaśnych lub obojętnych magm; charakteryzują się ekstremalnym rozdrobnieniem i rozprzestrzenieniem produktów erupcji.

Kolumny z erupcji freatopliniańskich są znacznie wyższe od surtsejskich, lecz podobnie do nich ulegają kolapsowi i wzbudzają naziemną falę piroklastyczną.

Zgodnie z opinią licznych wulkanologów, erupcje freatopliniańskie nie występowały w naszej erze, chociaż niekiedy jako przykład tego rodzaju erupcji podaje się erupcję Krakatau w 1883 r. Bardziej reprezentatywnym przykładem erupcji freatopliniańskich jest erupcja Santorini w roku 1500 p.n.e. Erupcja ta (VEI = 6 lub 7), która zniszczyła wyspę Thera (obecnie Santorini) i inne okoliczne wyspy (w tym częściowo Kretę) i przyczyniła się do upadku cywilizacji minojskiej. Była ona wywołana przenikaniem wody morskiej do wcześniej utworzonej, zalanej morzem, olbrzymiej kaldery z pierścieniem małych wysepek na obrzeżach. W wyniku eksplozji wystąpiły fale tsunami (o wysokości 150-300 m), zapadła się północna część kaldery, a większa część wyspy uległa rozerwaniu i zatopieniu.

Kaldera Santorynu. Źródło: NASAKaldera Santorynu. Źródło: NASA

 dr Elżbieta Jackowicz
Państwowy Instytut Geologiczny

Wulkanizm

Wulkany kalderowe

Kaldery to duże zagłębienia w budowli wulkanicznej, powstałe w wyniku zapadnięcia się górnej części wulkanu po opróżnieniu zbiornika magmowego.

Przyczyny wulkanizmu

W odróżnieniu od wulkanizmu innych ciał Układu Słonecznego, globalny obraz wulkanizmu ziemskiego wpisuje się w model tektoniki płyt litosfery, zgodnie...

Wulkany stożkowe

Wulkany stożkowe są najbardziej rozpowszechnione na lądzie. Powstają w wyniku wewnątrzpłytowych erupcji eksplozywnych, głównie o charakterze freatomagmowym, oraz erupcji eksplozywno-efuzywnych...

Wulkany podlodowcowe

tuja

Wulkany wybuchające pod lodem (lub pod wodą z roztopionego lodu) są zbudowane z utworów podobnych do tych, z których składają...

Jak długo trwają erupcje wulkaniczne?

Czas trwania erupcji jest zróżnicowany – erupcje będące jednorazowym aktem działalności wulkanicznej trwają od kilku minut do kilku godzin, natomiast...

Erupcje wulkaniańskie

Erupcje wulkaniańskie należą do erupcji freatomagmowych, zachodzących na obszarach lądowych.

Trzęsienia ziemi

Gdzie ziemia trzęsie się najczęściej…

Geograficzne rozmieszczenie epicentrów trzęsień ziemi pozwala na wydzielenie obszarów o różnej aktywności sejsmicznej: sejsmicznych, asejsmicznych i pensejsmicznych.

17-08-2012 Wyświetleń:4017 Trzęsienia ziemi Grzegorz Wróbel

Anatomia trzęsienia ziemi

Powierzchnię Ziemi przywykliśmy traktować jak stabilną opokę, której możemy w pełnić zaufać - wznosić na niej wielkie budynki, mosty, drogi...

17-08-2012 Wyświetleń:2319 Trzęsienia ziemi Grzegorz Wróbel

Dlaczego ziemia się trzęsie?

Wszystko przez te płyty! Ziemia składa się z kilku warstw, które charakteryzują się różnymi właściwościami fizycznymi i chemicznymi. Zewnętrzna, sztywna warstwa...

17-08-2012 Wyświetleń:6276 Trzęsienia ziemi Grzegorz Wróbel

Magnetyzm

Magnetyzm w służbie jej wysokości Geo…

Praktycznie we wszystkich rodzajach skał występują w niewielkiej ilości minerały ferromagnetyczne. Dzięki ich właściwościom skała nabywa pozostałość magnetyczną, czyli zapis...

24-01-2014 Wyświetleń:3745 Ziemski magnetyzm Joanna Roszkowska-Remin

Zmiany pola i wędrówka biegunów

Ziemskie pole magnetyczne nie jest jednorodne na całym globie. Są miejsca, gdzie jego natężenie jest większe, i takie, w którym...

03-07-2013 Wyświetleń:6869 Ziemski magnetyzm Joanna Roszkowska-Remin

Jak powstaje?

Uproszczona wizja relacji pomiędzy ruchem przewodzących płynów w jądrze zewnętrznym a powstawaniem pola magnetycznego Choć ludzie od wieków wykorzystują ziemskie pole...

03-07-2013 Wyświetleń:2751 Ziemski magnetyzm Joanna Roszkowska-Remin