A+ A A-

Trzęsienia ziemi związane z erupcjami wulkanów są znacznie słabsze od trzęsień tektonicznych; najsłabsze określane są jako wstrząsy sejsmiczne.

Ich przyczyną jest ruch magmy w kanale wulkanicznym, eksplozje w kraterze wulkanu oraz wylewy law bądź też procesy tektoniczne spowodowane przemieszczaniem się mas skalnych w wyniku intruzji magmy lub opróżnienia zbiornika magmowego. Hipocentra wulkanicznych trzęsień ziemi znajdują się zwykle na głębokości do 30 km (np. 15-20 km w czasie wybuchu meksykańskiego wulkanu Colima w 1994 r., 29 km w czasie erupcji wulkanu St. Helens w USA w 1998 r.); epicentra są usytuowane blisko centrum erupcji.

Magma przemieszczająca się wewnątrz wulkanu, wdziera się w szczeliny skał otaczających i rozsadza je, co powoduje trzęsienie ziemi i zmianę kształtu wulkanuMagma przemieszczająca się wewnątrz wulkanu, wdziera się w szczeliny skał otaczających i rozsadza je, co powoduje trzęsienie ziemi i zmianę kształtu wulkanu

Trzęsienia wywołane wznoszeniem się magmy w kanale poprzedzają erupcję o kilka godzin, dni lub nawet miesięcy, a także występują w jej pierwszych fazach. Trzęsienia te są zatem wskaźnikiem zbliżającej się erupcji i na ich podstawie przewidziano m.in. erupcję wulkanów St. Helens w 1980 r. i Pinatubo w 1991 r. Trzęsienia wulkanotektoniczne występują w różnym czasie po erupcjach, a ich następstwem mogą być osuwiska, lawiny gruzowe i lahary. W celu zapobiegania szkodom wyrządzanym zarówno przez te niekiedy dość silne trzęsienia, jak też towarzyszące im klęski, w budownictwie na obszarach zagrożonych stosuje się specjalne standardy.

 dr Elżbieta Jackowicz
Państwowy Instytut Geologiczny

Trzęsienia ziemi

Gdzie ziemia trzęsie się najczęściej…

Geograficzne rozmieszczenie epicentrów trzęsień ziemi pozwala na wydzielenie obszarów o różnej aktywności sejsmicznej: sejsmicznych, asejsmicznych i pensejsmicznych.

17-08-2012 Wyświetleń:5218 Trzęsienia ziemi Grzegorz Wróbel

Anatomia trzęsienia ziemi

Powierzchnię Ziemi przywykliśmy traktować jak stabilną opokę, której możemy w pełnić zaufać - wznosić na niej wielkie budynki, mosty, drogi...

17-08-2012 Wyświetleń:2489 Trzęsienia ziemi Grzegorz Wróbel

Dlaczego ziemia się trzęsie?

Wszystko przez te płyty! Ziemia składa się z kilku warstw, które charakteryzują się różnymi właściwościami fizycznymi i chemicznymi. Zewnętrzna, sztywna warstwa...

17-08-2012 Wyświetleń:6907 Trzęsienia ziemi Grzegorz Wróbel

Osuwiska

Formy osuwiskowe

Każde osuwisko powstaje w sposób indywidualny, zależny od budowy geologicznej podłoża, ukształtowania powierzchni terenu i warunków wodnych – stąd wielka...

17-05-2013 Wyświetleń:5064 Osuwiska Jacek Rubinkiewicz

Jak unikać zagrożeń osuwiskowych?

Obszary, na których występują osuwiska, powinny być całkowicie wyłączone z zabudowy lub zabudowa powinna być zdecydowanie ograniczona. Zasięg występowania osuwisk...

17-05-2013 Wyświetleń:3914 Osuwiska Jacek Rubinkiewicz

wulkany

Zapobieganie skutkom erupcji

wulkan Popocatepetl

Od lat rozwijane są badania umożliwiające prognozowanie terminów i skali przyszłych erupcji oraz ich następstw. Podstawą tych badań jest wszechstronny, ciągły monitoring czynnych obecnie wulkanów i obszarów aktywnych wulkanicznie. Monitoring...

19-04-2013 Wyświetleń:3559 Zagrożenia wulkaniczne Elżbieta Jackowicz

Tsunami

Około 5% ogółu tsunami jest wywołanych działalnością wulkaniczną lub jej bezpośrednimi skutkami, a ofiary wulkanicznych tsunami stanowią 16,9% ofiar tej działalności.

18-04-2013 Wyświetleń:2422 Zagrożenia wulkaniczne Elżbieta Jackowicz

Lahary

Lahary są potokami składającymi się z mieszaniny materiałów skalnych pochodzenia wulkanicznego ze sporą niekiedy domieszką osadów pochodzenia lądowego, gleby, roślinności oraz wody. Składnikami pochodzenia wulkanicznego są osady piroklastyczne (od popiołu...

17-04-2013 Wyświetleń:2176 Zagrożenia wulkaniczne Elżbieta Jackowicz